Em hãy phân tích bài thơ: Tức cảnh pác-bó

Bác Hồ về nước tháng 2/1941, sau 30 năm bôn ba khắp năm châu bốn biển để tìm đường cứu nước. Khi đó, tình hình thế giới và trong nước có những biến động vô cùng to lớn (đại thế chiến thứ hai, Pháp lại khủng bố cách mạng dã man, Nhật vào Đông Dương; ở châu Âu, Pháp đầu hàng phát xít Đức..), Bác đã triệu tập Hội nghị Trung ương Đảng lần thứ VIII, vạch đường lối cách mạng trong tình hình mới, quyết định thành lập Mặt trận Việt Minh (Việt Nam độc lập đồng minh) đoàn kết rộng rãi các tầng lớp nhân dân đánh Pháp đuổi Nhật, tranh thủ thời cơ giành độc lập cho Tổ quốc.

 

Bác sống ở hang Pác Bó (đúng tên là Cấn Bó, nghĩa là đầu nguồn), trong điều kiện sinh hoạt hết sức gian khổ.

Đồng chí Võ Nguyên Giáp kể lại: “Nơi ở đầu tiên của Bác tại Pác Bó tuy ẩm lạnh nhưng vẩn là nơi ở tốt nhất. Địa điểm thứ hai là một hốc núi nhỏ ở rất cao và rất sâu trong rừng, bên ngoài chỉ rất ít cành lau. Những khi trời mưa to, rắn rết chui cả vào chỗ nằm. Có buổi sáng, Bác thức dậy thấy một con rắn rất lớn nằm khoanh tròn ngay cạnh Người (…) Sức khoẻ của Bác có phần giảm sút. Bác sốt rét luôn. Thuốc men gần như không có gì ngoài ít lá rừng lấy về sắc uống theo cách chữa bệnh của đồng bào địa phương. Thức ăn cũng rất thiếu (…)

Có thời gian, cơ quan chuyển vào vùng núi đá trên khu đồng bào Mán trắng, gạo cũng không có, Bác cũng như các anh em khác phải ăn toàn cháo bẹ hàng tháng ròng. Ở bất cứ hoàn cảnh nào, tôi cũng thấy Bác thích nghi một cách rất\ tự nhiên. Chẳng hiểu Bác được rèn luyện từ bao giờ, như thế nào mà mọi biến cố đều không mảy may lay chuyển được…”

Mặc dù sống trong điều kiện gian khổ, hiểm nghèo như vậy nhưng Bác Hồ rất vui. Bác rất vui vì sau bao năm xa nước nay được sống và trực tiếp lãnh đạo phong trào trong nước. Đặc biệt, vì với nhân quan chính trị sắc bén. Người biết rằng thời cơ giành độc lập hoàn toàn đang tới, dù cục diện trước mắt còn tất đen tối. “Đối với Nguyễn Ái Quốc và các bạn chiến đấu của Người những ngày tháng ở Pác Bó tựa như những ngày vui bất tận, rực rỡ sắc màu của cảnh chờ đợi những chuyển biến vĩ đại (…) chưa bao giờ Nguyễn Ái Quốc làm việc nhiệt tình như vậy, Người như trẻ ra đến hai, ba chục tuổi.

Bài thơ với bốn câu, có giọng đùa vui hóm hỉnh, đã toát lên một cảm giác vui thích, thoải mái. Phân tích bài thơ chính là phân tích tìm hiểu niềm vui thoải mái đó, vì đằng sau niềm vui đó là vẻ đẹp của một tâm hồn bình dị mà thanh cao, hồn nhiên mà đầy bản lĩnh của Bác Hồ.

Câu mở đầu bài thơ có giọng điệu phơi phới, thoải mái, đọc lên, ta có cảm tưởng Bác Hồ sống thật ung dung hoà hợp nhịp nhàng với điệu sông núi rừng:

Sáng ra bờ suối, tối vào hang.

Câu thơ ngắt nhịp ở giữa, tạo thành hai vế sóng đôi toát lên cảm giác nhịp nhàng, nề nếp: sáng ra, tối vào… Câu thứ hai là một nét cười đùa, cho biết thức ăn của con người sống ở suối, hang ấy thậl đầy đủ, đầy đủ tới dư thừa:

Cháo bẹ rau măng vẫn sẵn sàng.

Câu thơ này, có thể hiểu là: dù chỉ có cháo bẹ, rau măng nhưng tinh thần cách mạng vẫn san sàng. Cách hiểu ấy không sai về mặt ngữ pháp, nhưng e không thích hợp lắm với giọng đùa vui thoải mái của cả bài thơ. Có lẽ nên hiểu là: thức ăn (cháo bẹ, rau măng) thì lúc nào cũng có sẵn đó.

Câu thứ nhất nói về ở, câu thứ hai nói về ăn, câu thứ ba nói về làm việc, cả ba câu đều là thuật tả sinh hoạt vật chất, chỉ đến câu kết mới phát biểu cảm xúc, ý nghĩ.

Hiểu như vậy, sẽ phù hợp với mạch thơ, với kết câu chặt chẽ của bài thơ hơn.

ớ đây ta chú ý cách gieo vần bằng (âm ang), gợi cảm giác mở ra và vang xa, đồng thời tạo nên cái thế vững vàng và cảm giác khoáng đạt của bài thơ. Câu thứ ba vần trắc làm nổi bật lên hình tượng ở trung tâm bài thơ, được đặc tả bằng những nét bút đậm, khoẻ, sinh động:

Bàn đá chông chênh, dịch sử Đảng.

Hai chữ “chông chênh” là lừ láy duy nhất của bài thơ, rất tạo hình; ba chữ “dịch sử Đảng” toàn vần trắc, thật khoẻ, gân guốc như cân lại ba câu

Vần bằng vang xa. Đó là hình tượng nhân vật trữ tình được đặt ở trung tâm bài thơ; như vậy con người là chủ thể của thiên nhiên chứ không bị lấn át, hoà lan trong thiên nhiên. Và thật là thú vị, vị “khách lâm tuyền” sống hoà hợp nhịp nhàng với suối, với hang kia, chính là người chiến sĩ cách mạng vĩ đại, đang tựa vào thiên nhiên để hoạt động cải tạo xã hội. Đằng sau cái dáng tạo hình cụ thể của Bác đang ngồi dịch sử Đảng toát lên tư thế lồng lộng của vị lãnh tụ dân tộc, nhà cách mạng vĩ đại – một hình tượng thật đẹp. Bác Hồ đang sáng tạo ra lịch sử nơi “đầu nguồn” – trên cái bối cảnh thiên nhiên, có suối, có rừng… Cảnh tượng ấy, cuộc sống ấy quả thật là đẹp “thật là sang”! Bài thơ kết thúc bằng chừ “sang”, có thể gọi là chữ nhãn tự (chữ mất) đã kết tinh, bật sáng tinh thần toàn bài.

Bài Tức cảnh Pác Bó là điển hình của hồn thơ, phong cách thơ: rất mực giản dị, song lại rất hàm súc, gợi lên bao ý nghĩa sâu xa; vừa đậm đà màu sắc cổ điển, vừa thể hiện đầy đủ tinh thần thời đại.

Từ Khóa

phân tích bài thơ tức cảnh pác bó của hồ chí minh,cảm nhận về bài thơ tức cảnh pác bó,phân tích bài thơ ngắm trăng,thuyết minh về bài thơ tức cảnh pác bó,tức cảnh pác bó chế,văn bản tức cảnh pác bó,dàn ý phân tích bài thơ tức cảnh pác bó,trình bày suy nghĩ về khổ thơ kết thúc bài ánh trăng của nguyễn duy,

Tác giả: Lê Văn Toàn
10-09-2016
Note Nếu bạn có bất cứ thắc mắc gì về bài viết này. hãy để lại bình luận. Quan quản trị sẽ trả lời lại bạn ngay lập tức.

Đánh Giá


Cùng Tác Giả.

Văn học 11 Soạn bài phân tích đề, lập dàn ý bài văn nghị luận
Hướng dẫn Soạn bài phân tích đề, lập dàn ý bài văn nghị luận của chương trình văn học lớp 11. Giúp cho các em học tốt môn ngữ văn của mình cũng như các quý phụ huynh tham khảo để giảng dạy cho các em.
Tăng cường năng lượng tích cực cho phòng ngủ
Có những cách đơn giản để thúc đẩy nguồn năng lượng tích cực giúp phòng ngủ luôn tràn ngập tình yêu và không khí ấm áp.
Nguyên tắc bài trí khoa học cho phòng tắm – nhà vệ sinh
Dù phòng tắm, nhà vệ sinh kín đáo hay công khai thì khi thiết kế, bài trí bạn cần phải nắm chắc một số nguyên tắc bố trí vừa khoa học lại vừa có một phòng tắm – vệ sinh có phong thủy tốt nhất.
Đánh giá hướng nhà tốt xấu theo 4 tiêu chí
Từ xa xưa cho tới nay, cư dân Việt hiện đại vẫn gặp ít nhiều khó khăn ngay từ bước khởi đầu, nhất là việc xem hướng.
Thiết kế nhà ống theo khoa học phong thủy
Tùy theo chiều dài và chiều cao của nhà mà quyết định số lượng cũng như kích thước giếng trời, tối thiểu cũng phải có một giếng trời giữa và một giếng trời sau.
Màu sắc gian bếp nên sáng sủa, mát mẻ
Khi trang hoàng nhà ở, chớ quên gian bếp. Về mặt phong thuỷ, gian bếp cần hơi thiên về phía “âm khí” bởi bếp lấy “Hoả” làm chủ, dương khí rất nặng, bởi vậy trong trang trí nên chú ý xem màu phong thủy, dùng các vật liệu và máu sắc nặng về âm hơn.
Quả cầu thủy tinh trong phong thủy
Cầu thủy tinh là vật khí thường dùng trong phong thủy nhằm chiêu tài hóa sát, đem lại vận may về sức khỏe, học tập, công danh, sự nghiệp…
Phong thủy va bất động sản hiện đại
Vô số trường hợp (hiện nay có thể nói là phổ thông) quy tập mộ của thành phố chung vào những khu đất đồi cằn cỗi (Yên Kỳ, Thanh Tước…) không phải là đất phong thủy tốt, chôn theo hàng lối, cùng một hướng quy định thì Sinh khí có đồng khí cảm ứng không?
Lời khuyên để bạn luôn được giàu có
Chẳng may bạn bị đuổi việc, tông phải xe người khác và phải bồi thường, bệnh hoạn hoặc đột nhiên chiếc laptop “dở chứng” thì bạn phải làm thế nào đây? Tiền đâu để dùng trong những lúc nguy cấp như thế này? Bởi thế mới nói tiền tiết kiệm không bao giờ thừa mà!
Phong thủy màu sắc cho phòng ngủ vợ chồng
Việc bố trí màu sắc, ánh sáng và đồ vật trong phòng ngủ vợ chồng sao cho hợp phong thủy là cả một nghệ thuật…

Chúng tôiĐiều khoảnHỏi đápKiếm tiền