Văn 7 Soạn bài chơi chữ

Soạn bài chơi chữ

I. Hướng dẫn tìm hiểu câu hỏi

1. Thế nào là chơi chữ

Câu 1. Nhận xét về nghĩa của từ lợi trong bài ca dao.

- Từ lợi thứ nhất (lợi chăng) nghĩa là lợi ích, lợi lộc.

- Từ lợi thứ hai + ba (lợi thì có lợi) có nghĩa là : phần thịt bao quanh chân răng = > (răng lợi)

Câu 2. Việc sử dụng từ lợi ở câu cuối của bài ca dao dựa vào hiện tượng đồng âm khác nghĩa của từ ngữ.

Câu 3. Việc sử dụng từ lợi như trên có tác dụng tạo ra sự hài hước dí dỏm.

2. Các lối chơi chữ.

Câu 1.

Sánh với Na Va ’’ranh tướng’’ Pháp

Tiếng tăm nồng nặc ở Đông Dương.

(Tú Mỡ)

Lối chơi chư của hai câu thơ trên là sử dụng lối nói trạn âm (gần âm) : ranh tướng gần với danh tướng nhưng nghĩa hoàn toàn khác nhau. Danh tướng và vị tướng giỏi được lưu danh ; còn ranh tướng là kẻ ranh ma – ý mỉa mai – chế giễu.

Câu 2.

Mênh mông muôn mẫu một màu mưa

Mỏi mắt miên man mãi mịt mờ.

(Tú Mỡ)

Lối chơi chữ của câu thơ trên là dùng cách điệp âm, hai câu thơ điệp âm m tới 14 lần = > Diễn tả sự mịt mờ của không gian đầy mưa.

Câu 3.

Con ’’cá đối’’ bỏ trong ’’cối đá’’,

Con ’’mèo cái’’ nằm trên ’’mái kèo’’ 

Trách cha mẹ em nghèo, anh nỡ phụ duyên em.

Lối chơi chữ của câu ca dao trên là dùng lối nói lái :

- Cá đối nói lái thành cối đá

- Mèo cái nói lái thành mái kèo

Nhằm diễn tả sự trái khoáy, sự hẩm hiu của duyên phận.

Câu 4.

- Lối chơi chữ của đọa thơ trên là dùng từ ngữ đồng âm :

+ Sầu riêng – danh từ - chỉ một loại trái cây ở Nam Bộ

+ Sầu riêng – tính từ - chỉ sự phiền muộn riêng từ của con người.

II. Luyện tập

Câu 1. 

- Ở bài thơ trên tác giả Lê Quý Đôn đã sử dụng hai lối chơi chữ cùng một lúc :

+ Lối chơi chữ thứ nhất dùng từ gần nghĩa :

Tất cả các từ ngữ : liu điu, rắn, thẹn đèn, hổ lửa, mai gầm, ráo, lằn, Trâu Lỗ, hổ mang đều có ý nghĩa chỉ các loại rắn.

- Lối chơi chữ thứ hai dùng từ ngữ đồng âm.

Từ ngữ

Nghĩa 1

Từ loại

Nghĩa 2

Từ loại

Liu điu

Tên một loài rắn nhỏ

Danh từ

Tính chất nhẹ, chậm yếu.

VD : gió thổi liu điu

Tính từ

Rắn

Chỉ chung các loại rắn

Danh từ

Chỉ tính chất cứng, khó tiếp thu.

VD : cứng cổ, cứng đầu

Tính từ

Hổ lửa

Tên một loài rắn

Danh từ

Hổ : tự cảm thấy mình xấu kém cỏi.

VD : hổ lòng, xấu hổi với lửa.

Tính từ

Danh từ

Mai gầm

Tên một loài rắn

Danh từ

Mai : chỉ thời gian.

Gầm : tiếng hét thể hiện sự bực bội.

Tính từ

Danh từ

Ráo

Tên một loại rắn

Danh từ

Ráo : khô, không bị ngập nước, hoặc lấy hết nước ; ráo mép : chỉ người nói nhiều tới khô cả nước.

Tính từ

Lằn

Tên một loại rắn

Danh từ

Vật dài in hoặc nổi trên bề mặt của một vật khác do tác động nào đó.

Danh từ

Trâu Lỗ

Tên một loài rắn

Danh từ

Quê hương của Khổng Tử

Danh từ

Hổ mang

Tên một loài rắn

Danh từ

Hổ : thẹn tự cả thấy mình xấu hổ kém cỏi.

VH : xấu chàng hổ ai mang : lúc nào cũng cùng theo với mình mà di chuyển.

VD : mang giỏ

Tính từ

Câu 2.

- Trời mưa đất thịt trơn tru như mỡ, dò đến hành nem chả muốn ăn.

+ Những tiếng chỉ sự vật gần gũi : thịt, mỡ, dò, nem, chả = > thức ăn làm bằng chất liệt thịt.

+ Cách nói này là dùng lối nói chơi chữ.

+ Thể hiện sự đánh tráo khái niệm dí dỏm.

- Bà đồ nứa, đi võng đòn tre, đến khóm trúc, thở dài hi hóp.

+ Những từ ngữ chỉ sự vật gần gũi : nứa, tre, trúc, hóp = > thuộc nhóm từ chỉ cây cối thuộc họ tre.

+ Chắc chắn ở câu này dùng lối chơi chữ.

+ Mục đích tạo ra sự dí dỏm, hài hước.

Câu 3.

a. Cách chơi chữ trong bài thơ này rất giống với cách chơi chữ trong bài thơ của Lê Quý Đôn : sử dụng từ đồng âm và từ gần nghĩa : cóc, bén, (nhái bén), nòng nọc, chuộc (chẫu chuộc), chàng (chẫu chàng) đều là họ hàng của cóc, ếch, nhái.

b. Cách chơi chữ dùng từ gần âm : tài – tai.

c. Cách chơi chữ dùng từ đồng âm.

d. Cách chơi chữ dùng lối nói lái : cò lửa - > cửa lò.

Câu 4.

- Lối chơi chữ : sử dụng từ đồng âm – Đồng âm giữa từ thuần Việt và từ Hán Việt.

- Phân tích.

Từ thuần Việt

Từ Hán Việt

Cam (trái cam)

Cam (ngọt)

Khổ (khổ đau)

Khổ (đắng)

 

Tận (hết)

 

Lai (đến)

Xuất phát từ :

Thành ngữ : khổ tận cam lai

 Nghĩa là : hết khổ đến sướng.

Từ Khóa

soạn văn bài hai chữ nước nhà,soạn văn lớp 6 bài tập làm thơ 4 chữ,chơi chữ ngữ văn 7,soạn bài chuẩn mực sử dụng từ,chơi chữ là gì,các câu chơi chữ hay,chơi chữ tiếng việt,chơi chữ đồng âm,

Tác giả: Lê Văn Toàn
25-09-2016
Note Nếu bạn có bất cứ thắc mắc gì về bài viết này. hãy để lại bình luận. Quan quản trị sẽ trả lời lại bạn ngay lập tức.

Đánh Giá


Cùng Tác Giả.

Nhà khuyết góc Đông Bắc nên thắp đèn đỏ để hóa giải
Cụ thể, trong việc hóa giải cho nhà khuyết góc Đông Bắc thì tại vị trí khuyết ở ngoài vườn có thể bố trí hòn đá cảnh lớn. Hoặc tại cung này trong nhà nên thắp đèn điện.
Sắp xếp đá trong vườn không chỉ đẹp mà cần phải hài hòa âm dương
Nếu các viên đá được sắp xếp thích hợp sẽ góp phần làm tăng thêm sự tao nhã cho không gian sân vườn. Nhưng theo phong thủy, số lượng đá trong sân vườn mà quá nhiều và có hình dáng kì quái sẽ khiến ngôi nhà trở thành một vùng đất suy vi tĩnh mịch và là điểm không cát lợi đối với chủ nhà. Vì vậy, không nên phủ rải quá nhiều đá trong sân vườn.
Chọn vật liệu xây dựng theo ngũ hành
Vật liệu xây dựng có khả năng ảnh hưởng đến con người qua các giác quan. Chẳng hạn màu sắc tác động lên thị giác, các bề mặt vật liệu lại tác động lên khứu giác… Do đó, sự an lành của gia chủ cũng phụ thuộc vào vật liệu xây dựng.
Chọn và trang trí ngoại thất hợp phong thủy
Cổng nhà cần thiết kế tránh gấp khúc hay nghiêng lệch, dáng cổng nặng nề vì điều này có thể làm chiêu dụ các khí xấu xâm nhập vào.
Văn 7 Soạn bài ngẫu nhiên viết nhân buổi mới về quê
Hướng dẫn Soạn bài ngẫu nhiên viết nhân buổi mới về quê của chương trình văn học lớp 7. Giúp cho các em học tốt môn ngữ văn của mình cũng như các quý phụ huynh tham khảo để giản dạy cho các em.
Văn lớp 10 Soạn bài chí khí anh hùng
Hướng dẫn Soạn bài chí khí anh hùng của chương trình văn học lớp 10. Giúp cho các em học tốt môn ngữ văn của mình cũng như các quý phụ huynh tham khảo để giảng dạy cho các em.
Khi phòng bé bị nghịch phong thủy và cách hóa giải
Đôi khi, do điều kiện không cho phép, bạn bắt buộc phải ngăn phòng, xây phòng cho bé yêu không thuận với phong thủy. Điều này có thể sẽ gây bất lợi cho bé. Dưới đây là một số biện pháp hóa giải để bạn tham khảo.
Cát hung trong nhà ở từ góc nhìn phong thủy
Theo các nhà Phong thủy Trung Quốc thì kết cấu nhà ở của một gia đình cũng phải hợp thành một khối thống nhất với hoàn cảnh địa lý bên ngoài nhà ở. Nghĩa là làm sao cho nhà ở hài hòa với tự nhiên xung quanh.
Văn học 12 Soạn bài tổng kết phương pháp đọc – hiểu văn bản văn học
Hướng dẫn Soạn bài tổng kết phương pháp đọc – hiểu văn bản văn học của chương trình văn học lớp 12. Giúp cho các em học tốt môn ngữ văn của mình cũng như các quý phụ huynh tham khảo để giảng dạy cho các em.
Lỗi phong thủy khiến bạn vô tình xua đuổi quý nhân
Bố trí phòng khách hợp phong thủy luôn là ưu tiên hàng đầu nhằm thu hút quý nhân và tài khí. Một phòng khách đẹp không chỉ để lại ấn tượng tốt cho khách mà còn giúp ích cho công việc và các mối quan hệ của gia chủ.

Chúng tôiĐiều khoảnHỏi đápKiếm tiền