Văn lớp 10 Soạn bài các hình thức kết cấu của văn bản thuyết minh

Soạn bài các hình thức kết cấu của văn bản thuyết minh

I. Kiến thức cơ bản

1. Thế nào là văn bản thuyết minh

- Văn bản thuyết minh là văn bản nhằm giới thiệu, trình bày chính xác, khách quan về cấu tạo, tính chất, quan hệ, giá trị của một sự việc, hiện tượng một vấn đề thuộc tự nhiên, xã hội, con người.

- Có nhiều loại văn bản thuyết minh. Có loại chủ yếu trình bày, giới thiệu như thuyết minh về một tác giả, tác phẩm, một danh lam thắng cảnh, một di tích lịch sử, một phương pháp... Có loại thiên về miêu tả sự việc, hiện tượng với những hình ảnh sinh động giàu tính hình tượng.

2. Kết cấu của văn bản thuyết minh

Đọc các văn bản „Hội thổi cơm thi ở Đồng Vân“ và „Bưởi Phúc Trạch“ để thực hiện các yêu cầu của SGK.

a. Xác định đối tượng và mục đích thuyết minh của từng văn bản

- Đối tượng:

+ Trong văn bản „Hội thổi cơm thi ở Đồng Vân“: Người viết tập trung thuyết minh về một hiện tượng, một nếp sống văn hóa của dân tộc Việt Nam, cụ thể là hội thổi cơm thi ở làng Đồng Vân – một làng ở xã Đồng Tháp, huyện Đan Phượng, Hà Nội.

+ Trong văn bản „Bưởi Phúc Trạch“, người viết tập trung thuyết minh về bưởi Phúc Trạch và giá trị của bưởi Phúc Trạch, một loại quả nổi tiếng từng được xếp vào hàng „Quả ngon xứ Đông Dương“.

- Mục đích:

+ Trong văn bản „Hội thi thổi cơm ở làng Đồng Vân“, người viết tập trung thuyết minh giúp người đọc hiểu được quy trình của hội thi thổi cơm, cách thức thổi cơm thi, cách đánh giá của Ban Giám Khảo. Từ đó, văn bản cũng giúp người đọc ý thức được những nét đặc sắc và gìn giữ những nét đẹp cổ truyền trong sinh hoạt văn hóa thời hiện đại.

+ Văn bản „Bưởi Phúc Trạch“ giúp người đọc hình dung đặc điểm, hương vị của loại bưởi nổi tiếng – bưởi Phúc Trạch, giúp bạn đọc thấy được công dụng của loại bưởi này từ xưa đến nay.

b. Tìm các ý chính tạo thành nội dung thuyết minh của từng văn bản

Các ý chính tạo thành nội dung của từng văn bản:

- Văn bản „Hội thổi cơm thi ở làng Đồng Vân“ được cấu tạo dựa trên các ý chính sau:

+ Thời gian tổ chức hội thổi cơm thi

+ Diễn biến và cách thức tiến hành của các đối tượng tham gia hội thi.

+ Cách đánh giá về kết quả của các nồi cơm tham gia hội thi.

+ Ý nghĩa của hội thi.

- Văn bản „Bưởi Phúc Trạch“ được hình thành từ các ý sau:

+ Giới thiệu về hình dáng, màu sắc của loại bưởi Phúc Trạch.

+ Cách thức gọt bưởi và đặc điểm của những múi bưởi Phúc Trạch.

c. Phân tích cách sắp xếm các ý trong từng văn bản. Giải thích cơ sở của cách sắp xếp ấy.

- Văn bản „Hội thổi cơm thi ở làng Đồng Vân“.

+ Cách thức sắp xếp các ý theo trình tự thời gian, từ quá trình bắt đầu cho đến khi kết thúc cuộc thi thổi cơm.

+ Cơ sở: Dựa vào nội dung của văn bản (miêu tả). Cách sắp xếp này giúp người đọc hình dung đầy đủ các đặc điểm, tính chất... của bưởi Phúc Trạch.

d. Nêu các hình thức kết cấu chủ yếu của văn bản thuyết minh

Các hình thức kết cấu của văn bản thuyết minh bao gồm:

- Kết cấu theo trình tự thời gian

- Kết cấu theo trình tự khôn gian

- Kết cấu theo trình tự logic

- Kết cấu theo trình tự hỗn hợp

II. Luyện tập

Câu 1. Nếu cần thuyết minh bài „Tỏ lòng“ (Thuật hoài) của Phạm Ngũ Lão, anh (chị) định chọn hình thức kết cấu nào?

Khi thuyết minh bài „Tỏ lòng“ của Phạm Ngũ Lão nêu chọn hình thức kết cấu hỗn hợp. Kiểu kết cấu này phù hợp với tác phẩm, giúp người đọc hiểu được nội dung nghệ thuật, giá trị tư tưởng của nó. Các ý chính:

- Giới thiệu về tác giả

- Thuyết minh về thời điểm ra đời của bài thơ

- Nội dung của bài thơ

+ Câu 1, 2: Niềm tự hào về mình và quân đội của mình

+ Câu 3,4: Khát vọng lập công trả nợ công danh của tác giả

- Vẻ đẹp của từ ngữ, hình ảnh, giọng điệu bài thơ.

Câu 2. Nếu phải thuyết minh một di tích, một thắng cảnh của đất nước thì anh (chị) sẽ giới thiệu những nội dung nào? Sắp xếp chúng ra sao?

- Khi giới thiệu một di tích, một thắng cản của đất nước, có thể dựa trên các nội dung sau:

+ Địa điểm, nguồn gốc lịch sử của di tích

+ Miêu tả vẻ đẹp của di tích

+ Ý nghĩa, giá trị của di tích

- Có thể sắp xếp theo trình tự như trên, nhưng khi miêu tả vẻ đẹp của di tích, có thể sắp xếp theo trình tự không gian: xa – gần, ngoài – trong...

Từ Khóa

kết cấu văn bản là gì,các hình thức kết cấu của văn bản thuyết minh lớp 10,soạn bài lập dàn ý bài văn thuyết minh,kết cấu văn bản nghệ thuật,phương pháp thuyết minh,

Tác giả: Lê Văn Toàn
09-10-2016
Note Nếu bạn có bất cứ thắc mắc gì về bài viết này. hãy để lại bình luận. Quan quản trị sẽ trả lời lại bạn ngay lập tức.

Đánh Giá


Cùng Tác Giả.

Cách hóa giải cho các đại kỵ trong nhà ở
Không ít những ngôi nhà được xây dựng và bài trí có nhiều điểm phạm vào đại kỵ theo phong thủy. Dưới đây là một vài cách hóa giải và giảm bớt những đại kỵ đó, cân bằng thêm cuộc sống cho gia đình bạn.
Hóa giải tác hại của xà nhà trong phong thủy
Nếu xà nhà là một bộ phận của trần nhà thì ít nguy hiểm hơn, chẳng hạn như một cây đà cắt ngang phòng.
Nhà đất hành Hỏa
Hành Hỏa mang tính nóng ẩm của mùa hè, tượng trưng cho buổi trưa và màu đỏ. Hình thế của hành Hỏa là hình nhọn (tam giác, góc nhọn, hình chóp…). Hành Hỏa được sinh bởi Mộc và bị Thủy khắc. Hỏa lại sinh Thổ và xung khắc với Kim. Đối với nhà đất, nên nhớ những đặc tính này để hành Hỏa phát huy lợi điểm và hạn chế nhược điểm. Thế nhà đất hành Hỏa
Cầu thang đặt ngay dưới gầm nhà vệ sinh xấu hay tốt ?
Bậc 1 cầu thang đặt ngay dưới gầm nhà vệ sinh tầng 2 thì có hợp phong thủy không? Tôi đi xem phong thủy người ta nói nếu cầu thang mà đặt dưới gầm nhà vệ sinh thì không tốt cho gia chủ, làm có tiền đến đâu thì chữa bệnh hết đến đấy, xin hỏi có đúng không ạ. (Quyên)
Bố trí nhà ở đón vận may
Mệnh của chủ nhà có ảnh hưởng lớn đến vượng khí, tài lộc, sức khỏe, tình cảm… của những người trong gia đình. Nếu biết cách thiết kế nhà theo phong thủy, bạn có thể điều chỉnh không gian sống để đón nhận vận may trong năm mới.
Văn học 12 Sách mở rộng ra trước mắt tôi những chân trời mới của M.Gorki
Hướng dẫn Sách mở rộng ra trước mắt tôi những chân trời mới của M.Gorki của chương trình văn học lớp 12. Giúp cho các em học tốt môn ngữ văn của mình cũng như các quý phụ huynh tham khảo để giảng dạy cho các em.
Code nút gọi điện cho website chuyển động rung hiệu ứng đẹp.
Hôm nay mình hướng dãn các bạn tạo nút gọi điện cho web site với hiệu ứng chuyển động đẹp lung linh kiểu rung rinh mà các web site hay làm,
Văn 8 Soạn bài từ tượng hình – từ tượng thanh
Hướng dẫn Soạn bài từ tượng hình – từ tượng thanh của chương trình văn học lớp 8. Giúp cho các em học tốt môn ngữ văn của mình cũng như các quý phụ huynh tham khảo để giản dạy cho các em.
Phong thủy bàn ăn quyết định đến tình cảm gia đình
Bàn ăn là nơi cả gia đình quây quần trong bữa cơm sum vầy, vì vậy phong thủy bàn ăn sẽ ảnh hưởng lớn đến tình cảm gia đình bạn.
Văn 8 Soạn bài hội thoại tiếp theo
Hướng dẫn Soạn bài hội thoại tiếp theo của chương trình văn học lớp 8. Giúp cho các em học tốt môn ngữ văn của mình cũng như các quý phụ huynh tham khảo để giản dạy cho các em.

Chúng tôiĐiều khoảnHỏi đápKiếm tiền