Văn học 11 Soạn bài lưu biệt khi xuất dương

Soạn bài lưu biệt khi xuất dương  - Phan Bội Châu

(Lưu biệt trước khi ra nước ngoài) 

I. Gợi ý trả lời câu hỏi

Câu 1. Đọc phần tiểu dẫn để hiểu bối cảnh ra đời của bài thơ là do những ảnh hưởng từ nước ngoài vào để hiểu cái nhiệt tình, hăm hở, “vượt biển Đông” của tác giả và các đồng chí của mình (Những quyển Tân thư – sách bằng chữ Hán do các nhà cách mạng Trung Quốc trước tác hoặc dịch từ tiếng Anh, tiếng Pháp nhằm truyền bá những tư tưởng dân chủ tư sản, những thành tích duy tân của Nhật Bản; đất nước Trung Hoa “duy ngã độc tôn” đang chuyển mình…)

Câu 2. Lẽ sống mới và khát vọng hành động của nhà chí sĩ Phan Bội Châu trong buổi ra đi tìm đường cứu nước (Các em dựa trên cảm xúc của tác giả và những hình tượng nghệ thuật trong bài thơ để giải đáp câu hỏi này).

- Hai câu đề:

Làm trai phải lạ ở trên đời

Há để càn khôn tự chuyển dời.

+ Trước hết nó vẫn nói đến chí nam nhi, một quan niệm nhân sinh phổ biến dưới thời phong kiến. (Trong xã hội trọng nam khinh nữ, được sinh ra là nam nhi làm niềm vinh hạnh, nhưng đồng thời trọng trách cũng rất nặng nề) – Nam nhi phải làm nên chuyện lớn, phải lập nên kì tích lớn lao, dám mưu đồ những việc lớn. Có thể thấy đây là một quan niệm sống tích cực đã khích lệ được biết bao đấng nam nhi lập nên công tích, lưu danh muôn đời.

Phạm Ngũ Lạo từng bày tỏ khát khao được tài giỏi, mưu lược như Gia Cát Lượng để giúp vua, giúp nước ( mặc dù ông đã là tướng giỏi, có công chống giặc Nguyên Mông).

Công danh nam tử còn vương nợ

Luống thẹn tai nghe chuyện Vũ Hầu.

Hoặc những câu thơ của Nguyễn Công Trứ:

Chí làm train am, bắc, đông, tây

Cho phỉ sức vẫy vùng trong bốn biển.

Tất cả đều xuất phát từ quan niệm như Phan Bội Châu đã nói “Làm trai phải lạ ở trên đời”.

+ Dưới thời phong kiến người ra quan niệm tạo hóa sinh ra con người, chi phối số phận con người vì vậy thường nảy sinh tư tưởng phó thác số mệnh cho trời định đoạt. Điểm mới mẻ, táo bạo trong quan niệm về chí làm trai của Phan Bội Châu là sự chủ động xoay chuyển thời thế (Câu thơ “Há để càn khôn tự chuyển dời” là một câu hỏi tu từ biểu hiện sự phủ định: Há để …. Không thể để…).

Đặt trong bối cảnh hiện tại, câu thơ của Phan Bội Châu ngụ ý nói đến mục tiêu hành động của nam nhi là phải tìm con đường Cách mạng mang tới độc lập về cho đất nước.

- Hai câu thực:

Trong khoảng trăm năm cần có tớ

Sau này muôn thuở há không ai?

+ Trong cuộc đời này cần có ta. Không phải lối nói tự cao tự đại thiếu khiêm tốn mà đó là cách tự thể hiện mình hết sức mới mẻ, đáng kính trọng. Ta đã gặp một cái tôi “ngất ngưởng” giữa cuộc đời của Nguyễn Công Trứ nhưng nhà thơ nghiêng về phác thảo ột chân dung, một phong cách sống – Còn ở đây, Phan Bội Châu thể hiện rất rõ cái tôi công dân đầy tinh thần trách nhiệm gánh vác giang sơn, không chỉ riêng ông mà còn khích lệ các trang nam nhi cần có ý thức đó (cuộc đời này cần có chúng ta “xúm vai vào xốc vác cựu giang sơn “Bài ca chúc Tết thanh niên – Phan Bội Châu”).

+ Một đời người sống vì nước, ngàn năm sau tên tuổi sẽ được lưu.

Hai câu thơ cụ thể hóa lẽ sống của nam nhi: phải tự giác, chủ động, trước cuộc đời, phải lưu danh thiên cổ. Tác giả khẳng định mình đồng thời thúc giục mọi người sống có ích cho đời.

- Hai câu luận:

Non sông đã chết sống thêm nhục

Hiền thánh còn đâu học cũng hoài.

Tác giả gắn chí nam nhi vào hoàn cảnh thực tế của đất nước.

+ Khi đất nước có ngoại xâm, những người có lòng yêu nước thường hay đặt ra vấn đề “vinh – nhục” (Các em nhớ lại một số câu văn trong bài “Hịch tướng sĩ” của Trần Quốc Tuấn; “Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc” của Nguyễn Đình Chiểu). Câu thơ của Phan Bội Châu, thể hiện sâu sắc nỗi đau mất nước, ý thức về nỗi nhục của thân phận nô lệ, ngầm chứa sự phản kháng, không cam chịu (sống thêm nhục).

+ Sách thánh hiền răn dạy đạo đức lễ nghĩa, nhất là đạo làm tôi phải trung với vua. Phan Bội Châu cũng là tri thức nho học, cũng từng đọc sách thánh hiền nhưng ông đã có nhận thức khác. Đất nước đã đổi thay, những ông vua tài giỏi, đức độ không còn, chỉ còn những ông vua phản dân hại nước, “Thánh hiền đã vắng” trung quân một cách ngu muội chẳng ích lợi gì. Sách thơ thức tỉnh ý thức hành động thiết thực, yêu nước là phải cứu nước (ở một bài thơ khác, Phan Bội Châu khuyên thanh niên “Xếp bút nghiêng mà tu dưỡng lấy tinh thần” – Bỏ lối học cũ để tu dưỡng tinh thần cứu nước).

Phan Bội Châu đã dám đối mặt với nền học vấn cũ bằng sự quyết liệt, táo bạo của một nhà cách mạng đi tiên phong cho thời đại mới.

- Hai câu kết:

Muốn vượt biển Đông theo cánh gió

Muôn trùng sóng bạc tiễn ra khơi.

+ Những hình ảnh kì vĩ, lớn lao: “Biển Đông”, “Cánh gió”, “muôn tùng sóng bạc”, phù hợp với hành động cao cả, tầm vóc phi thường của chủ thể trữ tình.

+ Câu thơ cuối dịch nghĩa là “Ngàn đợt sóng bạc cùng bay lên” là một hình ảnh hào hùng lãng mạn. Sóng của biển cả hay nhiệt huyết cứu nước dân trào chắp cánh cho ý chí vượt đại dương tìm đường cứu nước thêm phần hăm hở, tự tin. Tư thế và khát vọng lên đường của chủ thể trữ tình ở hai câu kết có một sức truyền cảm mạnh mẽ. Phan Bội Châu đã từ bài thơ này mà khơi gợi được nhiệt huyết của cả một thế hệ.

3. Âm hưởng hào dùng, giọng thơ tâm huyết, sục sôi, là những yếu tố có sức lôi cuốn người nghe, người đọc.

II. Luyện tập

1. Viết đoạn văn ngắn bình giảng hai câu cuối bài thơ (Các em xem phần gợi ý ở trên)

2. Có thể xem “Xuất dương lưu biệt” là bài thơ mở đầu xứng đáng cho một thời đại văn học mới.

- Bài thơ đã thể hiện những tư tưởng mới mẻ, táo bạo, phù hợp với xu thể của thời đại.

- Bài thơ mở đầu cho thơ văn tuyên truyền, vận động cách mạng.

Từ Khóa

soạn bài lưu biệt khi xuất dương nâng cao,soạn bài hầu trời,trả lời câu hỏi bài lưu biệt khi xuất dương,bài thơ lưu biệt khi xuất dương,lưu biệt khi xuất dương giáo án,xuất dương lưu biệt ngữ văn 11,lưu biệt khi xuất dương violet,soạn bài lưu biệt khi xuất dương violet,

Tác giả: Lê Văn Toàn
11-10-2016
Note Nếu bạn có bất cứ thắc mắc gì về bài viết này. hãy để lại bình luận. Quan quản trị sẽ trả lời lại bạn ngay lập tức.

Đánh Giá


Cùng Tác Giả.

Phong thủy cho phòng tắm hiện đại
Vị trí của phòng tắm được khoa phong thủy coi trọng vì nước đồng nghĩa với sự giàu sang, phú quý. Dưới đây là một số gợi ý từ kiến trúc sư của Hafa Việt Nam – Eurostyle.
Những lỗi phong thủy ảnh hưởng đến công danh sự nghiệp
Thực tế cho thấy, công danh sự nghiệp như là mạng sống thứ hai đối với một số nam giới; trong khi với phụ nữ thì những người đàn ông thành đạt có sức hấp dẫn lạ kỳ.
Phong thủy hóa giải cho trước nhà có vật cản
Khi ngôi nhà của bạn có một vật cản to lớn, chẳng hạn như cột đèn, cây cổ thụ hoặc bất cứ trở ngại nào khác xuất hiện trước lối vào, ngôi nhà sẽ rơi vào trạng thái phải tiếp nhận nguồn năng lượng tiêu cực tiến vào bên trong một cách đột ngột, gây ra môi trường xấu không tốt cho sức khỏe và vận may của bạn. Vì vậy điều quan trọng là chúng ta cần biết cách hóa giải chúng.
Thói quen không tốt gây ảnh hưởng đến quá trình tích lũy tiền
Nhiều người khi cởi bỏ đồ ra liền vứt vào trong máy giặt ngay mà không kiểm tra lại trong túi quần áo có gì không, có lấy hết tiền lẻ ra chưa. Đây là thói quen không tốt, giặt tiền như thế tài vận của bạn cũng sẽ bị giặt sạch theo.
Văn 7 Soạn bài tục ngữ về thiên nhiên và lao động sản xuất
Hướng dẫn Soạn bài tục ngữ về thiên nhiên và lao động sản xuất của chương trình văn học lớp 7. Giúp cho các em học tốt môn ngữ văn của mình cũng như các quý phụ huynh tham khảo để giản dạy cho các em.
Bố trí đường vào nhà, lối đi và cửa trước hợp phong thủy
Khoa học phong thủy cho rằng, lối đi là phần đầu tiên đón vận may vào nhà. Vì vậy, việc thiết kế lối đi và đường vào nhà hợp phong thủy là yếu tố rất quan trọng giúp các thành viên trong gia đình luôn gặp được may mắn trong cuộc sống.
Những đồ vật không nên để ở đầu giường
Những chiếc gối tựa mềm xinh xắn hay đồng hồ báo thức buổi sáng là những thứ mà nhà nhà thường hay để đầu giường. Tuy nhiên, bạn có biết những thứ đó nếu để đầu giường có thể trực tiếp ảnh hưởng đến sức khỏe của bạn không?
Bí quyết để thu hút khách hàng trong kinh doanh
Trung tâm thương mại là nơi mua sắm tiện nghi và thoải mái, tập trung rất nhiều khách hàng. Tiền sẽ chảy nhiều hơn vào các gian hàng được bố trí và thiết kế hợp phong thuỷ. Bởi lẽ, nơi nào thu nhận được nhiều khí tốt sẽ đón nhận được nhiều khách hàng đến mua bán.
Phong thủy bàn làm việc đêm lại may mắn
Không đặt bàn làm việc đối diện với cửa toilet. Rất ảnh hưởng trí tuệ và sự minh mẫn, có cảm giác lúc nào cũng muốn đi toilet. Nên đặt toilet ở phía ngoài công ty trong phạm vi cho phép.
Văn 8 Soạn bài lựa chọn trật tự từ trong câu
Hướng dẫn Soạn bài lựa chọn trật tự từ trong câu của chương trình văn học lớp 8. Giúp cho các em học tốt môn ngữ văn của mình cũng như các quý phụ huynh tham khảo để giản dạy cho các em.

Chúng tôiĐiều khoảnHỏi đápKiếm tiền